محیط آموزشی خلاق
فضای آموزشی و کتابخانه

تأثیر محیط آموزشی خلاق بر یادگیری دانش آموزان

۵
(۲)

هر جنبه از روح و روان انسان‌ ها در هر سنی نیازمند توجه است. خشم، شادی، غم و هیجان از وجوهی هستند که در صورت بی‌ توجهی به آنها می‌ توانند در آینده تأثیر مخربی بر زندگی و شرایط کاری انسان‌ها بگذارند. به‌ راستی تعلیم و تربیت از مدرسه آغاز می‌ شود و افراد یک اجتماع هر آنچه برای موفقیت نیاز دارند را باید از این محیط کسب کنند. آنها باید از کلاس‌ های درس خود همکاری، مشورت، صداقت و خلاقیت را بیاموزند. علاقه و نیاز به کتاب را باید در مدرسه فرا بگیرند و اهمیت بیان ایده‌ ها و طرح‌ های خود بدون ترس از تمسخر را در این محیط درک کنند اما سؤال اینجاست که آیا محیط آموزشی نیز تأثیری در این موضوع دارد؟ به نظر می‌ رسد که پاسخ مثبت است. در واقع هر چه مشارکت دانش آموزان در فعالیت‌ های مدرسه بیشتر شود در آینده افراد آماده‌ تری برای ورود به اجتماع خواهند بود. آنچه در ادامه می‌ خوانید نکات کوچکی است در ارتباط با تأثیر یک محیط آموزشی خلاق بر فرایند یادگیری دانش آموزان.

محیط آموزشی خلاق

محیط آموزشی خلاق

رنگ چگونه بر آموزش دانش آموزان تأثیر می‌ گذارد؟

روز نخست مدرسه رفتن خود را به یاد بیاورید. دلتنگی، اشک و ترس از دور شدن از خانواده وجه اشتراک بیشتر ما در آغاز سال تحصیلی بود. در واقع ما از یک محیط گرم و نرم و مطلوب وارد فضایی خشک و منظم و بدون وجه اشتراک با خانه می‌ شدیم پس چندان عجیب نبود که تا مدت‌ ها ارتباطی با کلاس درس برقرار نکنیم. هرچند عده‌ ای این موضوع را به سن و سال کودکان تازه دانش آموز ربط می‌ دهند اما اگر دقت کنید این مقوله در سال‌ های بعد و حتی تا انتهای دوران تحصیل نیز با شما همراه بوده است. در واقع محیط آموزشی نیز همانند بسیاری از موارد دیگر نظیر لباس، ابزار و حتی سرفصل‌ های درسی باید با شرایط روحی و جسمی دانش آموزان سازگار باشد و به‌ مرور همراه با بزرگ شدن آنها نیز تغییر کند. در اینجاست که رنگ‌ ها اهمیت خود را نشان می‌دهند!

حتما بخوانید:  Our Lady of the Southern Cross Primary School مدرسه ای متفاوت

کودکان در خانه کمتر به تجهیزات و امکانات اهمیت می‌ دهند اما به‌ سرعت جذب دوستان و لوازم ساده و رنگارنگ خود می‌ شوند. بنابراین هنگامی‌که پا به مدارس می‌ گذارند نیز انتظار یک محیط جذاب و دوست‌ داشتنی را دارند تا یک فضای مدرن و پر از امکانات! موضوعی که همچنان در ایران مغفول مانده و هنوز هم مدارس ابتدایی با شکل و شمایلی سنتی اما امکانات جدید نظیر تبلت و کامپیوتر تجهیز می‌ شوند. البته که این امکانات فقط در شهرهای بزرگ و در مدارس خاص در اختیار دانش آموزان است و گروه کثیری از دانش آموزان همچنان هم از نامناسب بودن فضا و هم کمبود امکانات رنج می برند. این در حالی است که می‌ توان با هزینه‌ ای بسیار کم و اجرای رنگ‌ های متنوع و خرید میز و صندلی‌ های رنگارنگ دانش آموزان را با فضای آموزشی آشتی داد و زمینه تعلیمات بعدی را فراهم کرد. در واقع هر قدر که کلاس‌ های درس در سطوح ابتدایی به محیطی آزاد همانند فضای خانه شباهت داشته باشند پذیرش آن توسط دانش آموزان آسان‌ تر می‌ شود.

محیط آموزشی خلاق

محیط آموزشی خلاق

فضای کار گروهی

دانش آموزان به بودن در کنار دوستان خود علاقه دارند بنابراین می‌ توان از این ویژگی برای افزایش مشارکت آنها و بالا بردن روحیه مشورت و کار گروهی استفاده کرد. بسیاری از سرفصل‌ های درسی را می‌ توان به‌ گونه‌ ای اجرا کرد که علاوه بر معلم دانش آموزان نیز در یادگیری یکدیگر نقش داشته باشند. این شیوه یک مزیت دیگر را نیز به همراه دارد و آن افزایش اعتماد به نفس و قدرت سخنوری در میان جمع است اما اجرای این روش پیش‌ نیازهایی را می‌ طلبد. در واقع چینش صندلی‌ های کلاس نیز باید به شکل گروهی تغییر کند. بنابراین به صندلی و میزهایی نیاز داریم که به‌ راحتی جا به جا شوند و پس از پایان کلاس نیز به‌ آسانی به شکل رسمی و منظم خود بازگردند. افزون بر این میزها نیز باید به‌ اندازه‌ ای باشند تا توسط چندین دانش آموز مورد استفاده قرار گیرند.

البته طبیعی است که محدودیت فضای کلاس‌ های درسی در بسیاری از مواقع امکان قرار دادن میزهای بزرگ آن هم به شکل موقت و برای برخی درس‌ ها را به شما نمی‌ دهد اما باید برای آن چاره ای اندیشید. درسطح بین المللی طراحان صندلی‌ های درسی این مشکل را شناسایی کرده و با ارائه طرحی جالب آن را برطرف نموده‌ اند. در سال ۲۰۱۰ نمایشگاه NeoCon در شیکاگو شاهد رونمایی از یک صندلی همه‌ کاره با نام Node بود. این صندلی با هدف یادگیری بیشتر و تمرکز بهتر ساخته شد. بر اساس تحقیقات وسیع در میان کاربران مختلف صندلی Node از ویژگی‌ های گوناگونی برای حمایت از شیوه‌ های جدید یادگیری دانش آموزان برخوردار است. کاش در کشور ما نیز تولید کنندگان بسیار خوبی که درحوزه صندلی داریم رویکردی حرفه ای تر به نیازهای فضای آموزشی امروز داشته باشند.
تحقیقات شرکت Steelcase سازنده این صندلی مدرن نشان می‌ دهد در کلاس‌ های درس امروزی انواع مختلفی از روش‌ های تدریس مانند بحث‌ های گروهی، همکاری تیمی و سخنرانی که همه آنها به آموزش و یادگیری مؤثرتر کمک می‌ کنند مورداستفاده قرار می‌ گیرند و صندلی Node نیز با ویژگی‌ های کلیدی مانند طراحی ارگونومیک، چرخش ۳۶۰ درجه، قابلیت حرکت، ایجاد فضایی برای قرار دادن کوله پشتی و اشیا و تغییر حالت سریع برای ایجاد یک چینش متفاوت و دلخواه می‌ تواند گزینه ایده آلی برای فضاهای آموزشی باشد. همچنین میز متصل به این صندلی برای افراد چپ دست و راست دست به یک میزان راحت و قابل استفاده است.
محیط آموزشی خلاق

محیط آموزشی خلاق

اهمیت کتابخانه مدارس

کتابخانه مدارس را چگونه تصور می‌ کنید؟ البته این سؤال کمی عجیب به نظر می‌ رسد چرا که دست‌کم تا یک دهه پیش بسیاری از مدارس فاقد کتابخانه بودند و در صورت وجود نیز انتظاری بیش از یک سالن بی‌ روح و کسل‌ کننده با قفسه‌ هایی از کتاب‌ های کهنه و در هم و برهم از آن نمی‌ رفت. سرفصل درسی با عنوان زنگ کتابخوانی نیز به طور حتم تعریف نشده بود. پس پایین بودن سرانه مطالعه در این روزها چندان عجیب به نظر نمی‌ رسد چرا که ما نیاز به کتابخوانی را در کودکان ایجاد نکرده‌ ایم. این در حالی است که فرهنگ کتابخوانی نه از تلویزیون و رسانه‌ ها و برای مردان و زنان بزرگسال و شاغل که از کودکان باید آغاز شود.

حتما بخوانید:  کتاب‌فروشی Kid’s Republic در پکن

وجود فضایی اختصاصی در مدارس با ویژگی‌های یک کتابخانه واقعی به‌ اندازه کلاس‌ های درس اهمیت دارد. این مکان علاوه بر جذابیت طرح و رنگ باید از فضای کافی برای تحرک دانش آموزان و مبل و صندلی‌ هایی راحت و جذاب برای نشستن آنها برخوردار باشد. در حقیقت دانش آموزان باید بتوانند به‌ آسانی در میان دنیایی پر از کتاب غوطه‌ ور شوند و پیش از به امانت گرفتن کتاب‌ ها امکان مرور آنها را داشته باشند. به یاد داشته باشید که وجود کتابخانه در مدارس علاوه بر افزایش میزان مطالعه غیردرسی ادامه یادگیری پس از دوران تحصیل توسط دانش آموزان را نیز تضمین می‌ کند.

به این مطلب علاقه داشتید؟

میانگین امتیازها ۵ / ۵. تعداد نظرات: ۲

اولین نفر باشید که برای این مطلب امتیاز ثبت می کنید.

مطالب مرتبط